---
title: "Mây, cói hay tre: chao đèn nào hợp phòng nào?"
description: "Mây dẻo, đan thưa được, cho sáng lọt ngang. Cói dệt kín, dồn sáng xuống. Tre cứng, hợp chao hình khối. So sánh cách đan, ánh sáng, giá và chỗ treo."
canonical: https://denhachi.thenexova.cloud/nhat-ky/may-coi-hay-tre-lam-chao-den
lang: vi
last-updated: 2026-10-04
---

[Chất liệu](/nhat-ky/chu-de/chat-lieu)

# Mây, cói hay tre: ba sợi, ba kiểu ánh sáng

> Mây dẻo, đan thưa được, cho sáng lọt ngang. Cói dệt kín, dồn sáng xuống. Tre cứng, hợp chao hình khối. So sánh cách đan, ánh sáng, giá và chỗ treo.

Nguồn / Source: https://denhachi.thenexova.cloud/nhat-ky/may-coi-hay-tre-lam-chao-den


Mây dẻo, đan thưa được, cho sáng lọt ngang. Cói dệt kín, dồn sáng xuống. Tre cứng, hợp chao hình khối. So sánh cách đan, ánh sáng, giá và chỗ treo.

[Huỳnh Thị Mến](/xuong/nguoi-lam/huynh-thi-men) · Đan chao mây, cói và giấy dó · Đăng 30/06/2026 · Cập nhật 04/10/2026 · 5 phút đọc

![Đôi tay người thợ đang đan nan tre quanh một khung tròn hình chao đèn, ở một làng nghề tại Hà Nội](/_astro/workshop-hands-rattan.S1aWSV2M_Z23wjDa.jpg)

Mây, cói và tre cho ba kiểu ánh sáng khác nhau. Mây dẻo nên đan thưa được: ánh sáng lọt ngang qua nan và in hoa văn lên tường. Cói mềm, dệt kín được: ánh sáng dồn xuống thành một vùng tròn dưới đèn. Tre cứng và thẳng, hợp chao hình khối có cạnh. Chọn sợi theo việc bạn cần đèn làm: chiếu sáng cả phòng thì mây, rọi một chỗ thì cói. Ở xưởng, mây có trong mẫu Hạ Chí, Đông Chí và Xuân Phân; cói có trong Lập Thu và Tiểu Mãn. Chúng tôi hiện không đan chao tre.

Người bán hay gọi chung là “đèn mây tre đan”, nhưng cầm ba chiếc chao lên là thấy khác nhau ngay. Bài này nói sự khác nhau đó bằng tay người đan.

## Ba sợi khác nhau thế nào

**Mây (song mây)** là thân của các loài cọ leo. Theo Wikipedia tiếng Anh, có khoảng 600 loài, thuộc phân họ Calamoideae. Thân mây đặc ruột, không rỗng như tre. Lớp ngoài được chẻ thành sợi để đan, lõi dùng làm khung đồ gỗ. Sợi mây chẻ mỏng thì dẻo, uốn theo khuôn tròn mà không gãy.

**Cói** là cây thân cỏ mọc ở đất phù sa ven biển, ven sông có nước lợ. Wikipedia tiếng Việt ghi hai loài trồng chính là cói bông trắng (Cyperus tegetiformis) và cói bông nâu (Cyperus corymbosus), trồng ở các tỉnh phía Bắc từ Quảng Ninh đến Thanh Hóa và ven biển Nam Trung Bộ. Cói quen thuộc nhất trong chiếu, túi, làn, nón. Sợi cói mềm, xoắn lại được thành sợi to, dệt sát nhau.

**Tre** rỗng ruột, thớ thẳng và cứng. Chẻ thành nan phẳng thì giữ được cạnh thẳng, góc vuông. Uốn tròn gắt thì dễ nứt.

|                   | Mây                            | Cói                             | Tre                                |
| ----------------- | ------------------------------ | ------------------------------- | ---------------------------------- |
| Sợi               | Đặc ruột, dẻo khi chẻ mỏng     | Thân cỏ, mềm, xoắn thành sợi to | Rỗng ruột, nan cứng, thẳng         |
| Cách đan hợp      | Đan thưa, đan kín, đan ô vuông | Dệt kín, đan thô                | Nan phẳng, ghép khối               |
| Ánh sáng qua chao | Lọt ngang qua nan, in hoa văn  | Dồn xuống một vùng tròn         | Theo khe giữa nan, thành vệt thẳng |
| Dáng chao hợp     | Tròn, chuông                   | Tròn, trụ                       | Khối, có cạnh                      |
| Mẫu ở xưởng       | Hạ Chí, Đông Chí, Xuân Phân    | Lập Thu, Tiểu Mãn               | Không làm                          |

Ba dòng cuối của bảng là quan sát của xưởng, không phải số đo.

## Cùng một bức tường, ba kiểu sáng

Chúng tôi hay treo các chao lần lượt trước cùng một bức tường trắng ở xưởng để khách so. Đây là những gì bạn thấy với bóng 2700K, 6 W.

Chao [Hạ Chí](/bo-suu-tap/ha-chi) Ø45 cm đan thưa: bức tường cách đèn khoảng một mét có hoa văn nan mây, mờ ở mép, rõ ở gần. Trần cũng sáng. Phòng khách có cảm giác rộng hơn vì ánh sáng đi ra mọi phía.

Chao [Lập Thu](/bo-suu-tap/lap-thu) Ø32 cm bằng cói dệt kín: tường gần như tối. Dưới đèn có một vùng sáng tròn, đủ cho một cuốn sách hay hai ly cà phê. Thân chao không chói.

Chao [Đông Chí](/bo-suu-tap/dong-chi) là trường hợp ở giữa: thân mây đan kín, chỉ một vòng đan thưa ngang thân. Ánh sáng thoát ra thành một dải ngang, không rọi thẳng vào mắt người nằm. Vì thế nó hợp đầu giường và hành lang.

Chao tre đan nan phẳng cho những vệt sáng thẳng theo khe. Chúng tôi thấy đẹp trên các chao hình khối ở quán, nhưng xưởng chưa làm vì khung đồng uốn tròn của anh Lộc hợp với mây và cói hơn.

## Ở xưởng chúng tôi làm thế này

Tôi đan mọi chao theo khuôn gỗ, để các chao trong một bộ giống nhau. Ba chao cói của [Tiểu Mãn](/bo-suu-tap/tieu-man) phải bằng nhau đến từng vòng đan, vì treo thành hàng thì lệch một chút là thấy ngay.

Một chao Hạ Chí Ø45 cm mất của tôi hai ngày. Một chao Lập Thu nhỏ hơn và dệt nhanh hơn. Vì thế giá chênh chủ yếu do cỡ chao và công đan, không do sợi đắt rẻ.

| Mẫu       | Sợi                                     | Cỡ chuẩn   | Giá chưa GTGT |
| --------- | --------------------------------------- | ---------- | ------------- |
| Lập Thu   | Cói dệt kín                             | Ø32 cm     | 1.900.000₫    |
| Đông Chí  | Mây đan kín, vòng thưa                  | Cao 48 cm  | 2.400.000₫    |
| Hạ Chí    | Mây đan thưa                            | Ø45 cm     | 2.900.000₫    |
| Tiểu Mãn  | Cói đan thô, bộ ba                      | 3 × Ø24 cm | 3.600.000₫    |
| Xuân Phân | Hai chao vải lanh, hai chao mây ô vuông | Cỡ cố định | 9.800.000₫    |

Chao mây và cói đều được phủ một lớp chống ẩm mờ. Lớp này không làm đổi màu sợi và không bóng.

Một bộ đèn không cần chỉ một loại sợi. Xuân Phân trộn vải lanh với mây ô vuông; quán Thềm Chiều dùng mây Hạ Chí trên bàn và cói Tiểu Mãn ở quầy. Cái cần giống nhau là nhiệt độ màu của bóng, không phải sợi.

## Chỗ hay chọn sai

- **Chao đan thưa trên bàn đọc sách.** Hoa văn nan mây in lên trang giấy, đọc lâu mỏi mắt. Góc đọc nên dùng chao kín như Lập Thu.
- **Chao kín cho cả phòng khách.** Một chao cói Ø32 cm chỉ sáng được một vùng nhỏ. Phòng khách 20 m² cần chao đan thưa cỡ lớn, hoặc thêm đèn.
- **Nghĩ cói là hàng rẻ hơn mây.** Chao cói dệt kín tốn công không kém. Giá theo cỡ và công đan.
- **Mua chao tre uốn tròn gắt.** Theo những gì chúng tôi thấy, nan tre uốn cong gắt dễ nứt dọc thớ. Tre hợp dáng khối hơn dáng cầu.
- **Treo bất kỳ loại nào trong phòng tắm.** Cả ba đều là sợi tự nhiên, đều hút ẩm. Cách giữ đèn qua mùa mưa có trong bài [đèn mây trong mùa mưa](/nhat-ky/den-may-mua-mua-chong-moc).

Bảng so sánh đầy đủ hơn giữa mây, giấy dó và đồng thau nằm ở trang [chất liệu mây](/chat-lieu/may) và bài trụ cột [đèn mây tre đan: chọn và giữ bền](/nhat-ky/den-may-tre-dan-chon-dung-giu-ben).

Nếu bạn phân vân giữa chao đan thưa và chao kín cho một góc cụ thể, gửi ảnh góc đó qua trang [mô phỏng ánh sáng](/mo-phong-anh-sang). Trong 48 giờ, chị Hà vẽ cả hai kiểu chao vào ảnh của bạn, có vệt sáng trên tường và trên bàn, để bạn so trước khi tôi bắt đầu đan.

## Nguồn và cập nhật

Mây là khoảng 600 loài cọ leo thuộc phân họ Calamoideae, thân đặc ruột không rỗng như tre, lớp ngoài chẻ làm sợi đan: theo [Wikipedia tiếng Anh, Rattan](https://en.wikipedia.org/wiki/Rattan). Tên khoa học, vùng trồng và công dụng của cói: theo [Wikipedia tiếng Việt, Cói](https://vi.wikipedia.org/wiki/C%C3%B3i). Cả hai là nguồn thứ cấp; chúng tôi chưa đối chiếu với tài liệu của viện nghiên cứu lâm sản. Mô tả ánh sáng qua từng loại chao và thời gian đan là quan sát và cách làm của xưởng. Giá theo bảng giá 2026, chưa gồm GTGT 8%. Kiểm tra lần cuối ngày 04/10/2026.

## Thấy trước trên phòng bạn

Gửi ảnh góc phòng, nhận bản mô phỏng ánh sáng trong 48 giờ.

[Gửi ảnh góc phòng](/mo-phong-anh-sang)

## Nguồn đã đối chiếu

1. [Rattan (Wikipedia tiếng Anh)](https://en.wikipedia.org/wiki/Rattan)
2. [Cói (Wikipedia tiếng Việt)](https://vi.wikipedia.org/wiki/C%C3%B3i)

## Mẫu nhắc tới trong bài

[![Đèn thả đan nan tre dáng tròn dẹt, mắt đan thưa hình thoi, nắng chiều hắt vàng ấm qua các nan dưới trần lợp sậy](/_astro/lamp-ha-chi.BOagvipy_25FkIz.jpg)Hạ Chí2.900.000 đĐèn treo chao mây · Phòng khách, bàn ăn bốn người](/bo-suu-tap/ha-chi)[![Đèn thả chao đan kín dáng vòm sáng vàng ấm, ánh sáng dồn xuống qua phần khung kim loại để hở bên dưới, phía sau mờ một chao đèn khác](/_astro/lamp-lap-thu.BFxKdxO-_UMlJI.jpg)Lập Thu1.900.000 đĐèn treo chao cói · Góc đọc sách, quầy bar nhỏ](/bo-suu-tap/lap-thu)[![Đèn thả mây đan dày dáng chuông cao, lòng chao sáng vàng ấm dưới trần nhà tối có dầm thép](/_astro/lamp-dong-chi.nPpUbf6k_1ilc0j.jpg)Đông Chí2.400.000 đĐèn treo mây hình chuông · Hành lang, đầu giường](/bo-suu-tap/dong-chi)

## Đọc tiếp

- [Chất liệuĐèn mây tre đan: nhìn gì khi chọn, giữ thế nào cho bềnCách nhận chao mây đan tay, mây, cói và tre khác nhau ra sao, xử lý chống ẩm, lau chùi, và vì sao đèn mây không nên treo trong phòng tắm.](/nhat-ky/den-may-tre-dan-chon-dung-giu-ben)
- [Chất liệuĐèn mây trong mùa mưa: phòng mốc và xử lý khi đã mốcVì sao mây hút ẩm, chỗ không nên treo đèn mây, lau chùi mỗi tháng, và các bước xử lý khi chao có đốm mốc. Bảo hành của xưởng gồm gì.](/nhat-ky/den-may-mua-mua-chong-moc)
- [Chất liệuĐèn ngủ giấy dó: ánh sáng qua một tờ giấy làm từ vỏ câyGiấy dó làm từ vỏ cây dó, dai, ít mối mọt. Vì sao ánh sáng qua giấy dó dịu, bóng LED nào nên dùng, phòng nào nên tránh vì độ ẩm.](/nhat-ky/den-ngu-giay-do)
